เรือหลวงชุมพรเป็นเรือตอร์ปิโดใหญ่ชุดที่สั่งต่อจาก
อิตาลีมีเรือพี่เรือน้อง (SISTER SHIPS) รวมด้วยกัน ๙ ลำ คือ

เรือหลวงตราด
เรือหลวงภูเก็ต
เรือหลวงปัตตานี
เรือหลวงสุราษฎร์
เรือหลวงจันทบุรี
เรือหลวงระยอง
เรือหลวงชุมพร
เรือหลวง
ชลบุรี และ
เรือหลวงสงขลา

เรือหลวงชุมพร ต่อที่อู่กันติเอริ ริอูนิติ เดลล์ดดริอาติโก ตำบล มองฟัลโกเน เมืองตริเอส ประเทศอิตาลี เป็นเรือประเภท เรือตอร์ปิโด

ระหวางขับน้ำปกติ ๔๓๑ ตัน
ระวางขับน้ำเต็มที่ ๔๖๐ ตัน
ความยาวตลอดลำ ๖๘ เมตร
ความกว้างสูงสุด ๖.๕๕ เมตร
สูง ๔.๑ เมตร
กินน้ำลึก ๒.๘ เมตร
ตอร์ปิโดขนาด ๔๔ เซนติเมตร ๔ ท่อ
ปืน ๗๕ / ๕๑ มิลลิเมตร ๒ กระบอก
ปืนแมดเสน ๒๐ มิลลิเมตร ๒ กระบอก
ปืน ๔๐ / ๖๐ มิลลิเมตร ๑ กระบอก
เครื่องจักรกังหันไอน้ำ แบบพาร์สัน (ไอเบา ๒ ครั้ง ) ๒ เครื่อง
ใบจักรคู่ จำนวนรอบจักรสูงสุด ๕๐๐ รอบ / นาที
กำลัง ๘,๘๐๐ แรงม้า
ความเร็วสูงสุด ๓๐ นอต
ความเร็วมัธยัสถ์ ๑๒ นอต รัศมี
ทำการเมื่อความเร็มสูงสุด ๘๖๗ ไมล์
เมื่อความเร็วประหยัด ๓,๕๓๐ ไมล์
ทหารประจำเรือ ๑๑๒ คน

เรือหลวงชุมพร ขึ้นระวางประจำการเมื่อ ๕ ตุลาคม พ.ศ. ๒๔๘๑ เดิมเขียน หมายเลข ๓๑ ที่หัวเรือ และที่ข้างเรือเขียน ชพ. ภายหลังได้ลบออก

เรือหลวงชุมพร ได้รับราชการใน กองทัพ เรือมานานถึง ๓๗ ปี จึงได้ปลดระวางประจำการ เมื่อ ๒๖ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๑๘

เมื่อปลดวางประจำการแล้วชาวจังหวัดชุมพรได้ขอเรือหลวงชุมพร ไปประดิษฐาน ณ บริเวณ ศาลาพลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ( ศาลล่าง ) ที่หาดทรายรี ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองจังหวัดชุมพร โดยได้ติดตั้งอาวุธและเครื่องอุปกรณ์สำคัญๆ พร้อมกับตกแต่งเรือหลวงชุมพรให้อยู่ในสภาพเรียบร้อย

  

  เมื่อเรือหลวงชุมพรได้เป็นสมบัติของชาวชุมพรแล้วตั้งแต่ ปี พ.ศ. ๒๕๒๓ จนกระทั่งบัดนี้ ยังมีประชาชนอีกเป็นจำนวนมาก ที่ได้ไปสักการะศาลกรมหลวงชุมพรฯ และเยี่ยมชมเรือหลวงชุมพรแล้วเข้าใจผิดไปว่าเรื่อหลวงชุมพรลำนี้ คือเรือของ กรมหลวงชุมพรฯ เรือหลวงลำนี้ คือ เรือรบลำที่กรมหลวงชุมพร ฯ เสด็จไปซื้อมาจากยุโรป และนำเรือกลับมาด้วยพระองค์เอง

เรือหลวงลำนี้ คือ เรือรบลำที่ประชาชนร่วมสละเงินจัดซื้อให้กองทัพเรือทั้ง นี้อาจเป็นเพราะด้วยเรือหลวงลำนี้ชื่อว่าชุมพรและตั้งอยู่ติดกับศาลกรมหลวงชุมพรฯ ประชาชนเลยนึกเอาว่าเป็นเรือของกรมหลวงชุมพรฯ

และอีกประการหนึ่ง อาจเป็นเพราะเคยมีเอกสารแผ่นพับบางแผ่น และ
หนังสือเผยแพร่บางเล่มลงพิมพ์ข้อความผิดพลาดไปเลยทำให้ประชาชนพลอยเข้าใจผิดไปด้วย

เหตุการณ์ที่สำคัญก็คือในปี พ.ศ. ๒๔๖๖ กรมหลวงชุมพร ฯ ได้สินพระชนม์ที่จังหวัด ชุมพร เมื่อ ๑๙ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๖๖

ในเรื่องของความสัมพันธ์ระหว่าง จังหวัดชุมพรกับเรือหลวงของกองทัพเรือนั้นแทบจะ ไม่ต้องพูดถึง เพราะมีเรือหลวงหลายลำได้แวะเยี่ยมจังหวัดชุมพรเป็นประจำอยู่แล้ว ทหารเรือนั้นก็มีสายสัมพันธ์อันแน่นกแฟ้นกับชาวชุมพร เหมือนพี่ เหมือนน้องลูกพ่อเดียวกัน คือ ต่างก็มี ความเครพนัพถือกรมหลวงชุมพรฯ เช่นเดียวกัน

  

  ได้มีคำถามเกิดขึ้นมาแล้วว่า

“ แล้วเรือลำไหนล่ะ
ที่กรมหลวงชุมพรฯ เสด็จไปหาซื้อมามาจากยุโรป และทรงนำเรือกลับมาด้วยตนเอง ”

และอีกคำถาม

“ แล้วเรือลำไหนล่ะที่ประชาชนร่วมสละเงินจัดซื้อให้กองทัพเรือ ”

  

  ทั้งสองคำถามนี้ มีคำตอบ
เดียวกัน คือ “ เรือหลวงพระร่วง ”


ซึ่งชาวชุมพรได้จำลองไว้ เป็นศาลบน ผู้มาสักการะส่วนใหญ่จะขึ้นมาสักการะพระองค์ท่านกันที่ศาลนี้

  

  หนึ่งภารกิจที่เรือหลวงชุมพรได้เข้าร่วมประกาศเลือดนักสู้ของชาติไทย ที่หลายๆ คน ยังไม่เคยล่วงรู้

ยุทธการฮาเตียน

ยุทธการฮาเตียน น้อยท่านนักที่จะรู้จักชื่อนี้ เรามักจะได้ยินได้ดูภาพยนต์แผนยุทธ การชื่อ แปลก เป็นเหตุการณ์วีระกรรมหรือพวกนักสืบ เกี่ยวกับความเป็นความตายของ ประเทศชาติ บ้าน เมือง ยกตัวอย่างให้ท่านดูก็ได้ เช่น ยุทธการกางเขนเหล็ก ยุทธการวันเผด็จศึก ป้อมปืนนานวาโลน แผน โทรา โทร่า ถล่มอ่าวเพิร์ล หรือแม้แต่ยุทธการ เอ็นเทบเบ้ ชิงตัวประกัน และอะไรต่อมิอะไร

  

  แต่คนไทยไม่ควรลืมแผนยุทธการ ฮาเตียน และรับรู้ว่าแผนนี้มีจริง ซึ่งปกปิด กันมานาน กว่า ๖๐ ปีแล้ว

คนไทยคงจะจำกันได้ว่า ครั้งหนึ่งทหารเรือไทย เคยสร้างวีรกรรม ไว้จนยาก จะลืม เลือน คือ ยุทธนาวีที่เกาะช้าง จังหวัด ตราด เมื่อ ๑๗ มกราคม ๒๔๘๔

เราต้อง สูญเสียเรือรบไปกว่า ๓ ลำ คือ เรือหลวงธนบุรี เรือหลวงสงขลา และเรือหลวงชลบุรี ถึงแม้ จะเป็นฝ่ายสูญเสีย แต่เรือก็รบจนสุดใจขาดดิ้น สู้อย่างยิบตา สร้างรายแผลเล็กๆ ไว้ให้ข้าศึก ผู้รุกรานเหมือนกัน เช่น เรือ ลามอตต์ปิเกต์ ซึ่ไปจอดเลียแผลอยู่ที่เมือง ไซ่ง่อน หลัง จากการสู้รบไม่นานนัก

  

  รอยจารึกครั้งนั้น ลูกนาวีไทยเก็บไว้นานวันนับ ๑๐ ปีนั้น เราจะต้องทำอะไรฝั่งใจข้าศึก ตาน้ำข้าวให้ได้ และชาวโลกจะได้รับรู้

ใช่ครับ แผนยุทธการฮาเตียนจึงเกิดขึ้น ฮาเตียนเป็น เมืองท่าในกัมพูชา ซึ่งในเวลานั้นตกเป็นของฝรั่งเศส มีเรือนาวีของฝรั่งเศสจอดอยู่ หลายลำ

เตรียมเข้าโจมตีไทยอีกระลอกแน่นอน เพระาคราวที่แล้ว ๑๗ มกราคม ไม่ได้ดั้งใจ

  

  จะถือว่าเป็นการแก้แค้นแก้เผ็ดก็ย่อมได้ เพราะการรบย่อมมีการวางแผนเพื่อชัยชนะ ทั้งนั้น

เราเคยเก็บกดจากดหตุการณ์ ร.ศ. ๑๑๒ หรือ ๑๓ กรกฎาคม ๒๔๓๖ ครั้งนั้นยุทธนาวี ที่ปากน้ำเจ้าพระยา เราต้องเสียเปรียบ คู่ต่อสู้มาครั้งหนึ่งแล้ว เป็นข้าศึกศัตรูเจ้าเก่าซะด้วยซี คราวนี้ ลูกทหารเรือไทยตัวเล็ก แต่ร้ายกาจนักจะขึ้นมาแก้เผ็ดบ้างแล้ว เรียกว่า ลูกประดู่สู้ตายก็ย่อมได้

  

  หลังจากลาดตระเวนดูลาดเลา อย่างเงียบๆ ไม่ถึง ๑ อาทิตย์ แผนนี้ก็ได้เริ่มขึ้นทันที

ไม่มีใครล่วงรู้ มีแต่นายทหารระดับผู้บังคับการ หรือ เสนาธิการเท่านั้น

ในยามสงครามเช่นนี้ ( สงครามมหาเอเชียบูรพา) เมื่อพิจารณาความรัยผิดชอบที่กองทัพเรือ จะได้รับมอบหมายจาก กองบัญชาการทหารสูงสุด ซึง่ขณะนั้น พลตรี หลวงพิบูลสงคราม ดำรงตำแหน่ง ผู้บัญชาการ ทหาร สูงสุด ก็ไม่น่าที่จะเป็นไปได้ที่กองทัพเรือ จะวาง แผนเข้าจู่มโจมข้าศึก อย่างไม่รู้เนื้อรู้ตัว เช่น (ยังกะญี่ปุ่นลอบโจมตีอ่าวเพิร์ล)

ราชนาวียังคงเงียบกริบ ไม่ตระโตกกระตากอะไรทั้งสิ้น มันเป็ความลับและแผนลึกๆ ในใจของทหารเรือไทยชั้นสูงเสมอ

  

  ภายในกองบัญชาชั่วคราว (เฉพาะกิจ) ณ อ่าวเตยงาม ฐานทัพเรือสัต***บ ยามนั้นเป็น เวลาดึก สายลมทะเลพัดมาอ่อนๆ ท่านผู้บัญชาการทหารเรือ พลเรือ ตรี หลวงสินธุสงครามชัย (ยศในขณะนั้น) ยกบุหรี่ขึ้นมาสูบอย่างช้าๆ มีนายทหารเรือชั้นผู้ใหญ่อีก ๒-๓ ท่าน เบื้องหน้าเป็นโต๊ะยุทธการ บนนั้นเป็นแผนที่ สมุดบันทึก สไลด์รูลและอะไรอีก ๒-๓ อย่าง ทั้งนี้เพื่อหาระยะทาง และเวลาที่แท้จริง เวลาลงมือดูๆไม่มีอะไรผิดกับ นายพลเรือ ยามาโมโต้ แวงแผนถล่ม ฮาวาย แผนโทรา โทรา โทร่า กรือ เสือ เสือ เสือ อย่างได้ก็อย่างนั้น

  

  และเวลาอันควรจะเป็นก็มาถึง วันที่ ๒๖ มกราพคม ๒๔๘๔ เรือรบทุกลำในอ่าวสัต***บ ก็ได้รับคำลังให้เตรียมพร้อม

  

  โดยเฉพาะเรือ ตอปิโดใหญ่ ๖ ลำ ประกอบด้วยเ เรือหลวง ภูเก็ต เรือหลวงปัตตานี เรือหลวง ระยอง เรือหลวงชุมพร ได้รับคำสั่งให้ติดไฟหม้อน้ำ เตรียมพร้อมที่จะออกเรือได้ ลูกเรือลำละ ๙๐ คน อาวุธเต็มอัตราศึกทั้ง ๖ ลำ นี้ถือว่าทันสมัยที่สุดในยุคนั้น ฉายาที่ได้รับคือ "ฉลามทะเล" หรือ ฉลามหนุมผู้คะนองศึก ไม่ใช่ สิงห์คะนองนา โฆษณารถไถ เหมือนกับสมัยนี้

  

  ลูกเรือล้วนแล้วคนหนุ่มอยู่ในวัย ฉกรรจ์ทั้งนั้น เรือพวกนี้ เพิ่งถูกสร้างและรับมาจาก อิตาลี ทั้งนั้น เรียกว่าไฟแรงทั้งคนและของ จริง ดังคาด ลูกเรือรู้ระเคาะระคายกันบ้างแล้ว ว่า ศึกครั้งนี้ใหญ่หลวงนัก สำนวนยังกับละคร ในเรื่องขุนศึก ของไม้เมืองเดิมหรือไม่ก็ ผู้ชนะสิบทิศ ของยาขอบ ซึ่งเป็นละครยอดนิยม ในสมัยนั้น

  

  เรือทั้ง ๖ ลำ ได้รับการติดอาวุธที่คาดไม่ถึง คือทุ่นระเบิดชนิดเบาแบบกระทบแตก มันถูกส่งขึ้นมาวางตรงท้ายเรือ ทั้ง ๒ กราบ ลำละ ๒๕ ลูก

เรือรบ ๖ ลำ ขน ของขวัญพิเศษ รวม ๑๔๔ ลูก สำหรับเรือ ๓ ลำ ที่นำทุ่นระเบิดนี้ไปฝาก นายเศส ครั้งนี้ต้องขอจารึก ไว้เพื่อเป็น เกียรติ คือ เรือ หลวงบางระจัน เรือหลวงหนองสาหร่าย และเรือหลวงคราม (ลำเก่า)

เจ้าฉลามทะเล ทั้ง ๖ ลำ บรรทุกหนักจนหัวเรือ เชิดไปตามๆกัน และพากันค่อยๆ ถอนสมอเคลื่อนตัวไปช้าๆ หายไปในทะเลและหมอกยามเช้าของววันที่ ๒๗ มกราคม

  

  ออกมาได้ไม่ไกลนักก็มีเรือรบหลวงเขามาสมทบ อีก ๒ ลำ คือ เรือหลวงท่าจีน และเรือ หลวงแม่กลอง กองเรือถูกจัดเป็น ๒ ขบวน โดยผู้มาใหม่เป็นผูนำขบวนอย่างละ ลำ

  

  พอรุ่งสาง ลูกเรือผู้เจนทะเลก็พอรู้ว่าขบวนเรือ ๒ ขบวนนี้มุ่งไปยังทิศใด แต่จะไปไหน ทำอะไร และ อย่างไรไม่รู้มากนัก

ลูกประดู่ทุกนายต่างก็ไม่ถามกันว่าจะทำอะไรต่อไป ได้แต่ฮัมเพลงและ ร้องเพลงปลุกใจของลูกประดู่ ไว้ในลำคอ ไปพลางๆ ซึ่ง"เสด็จ เตี่ย" พลเรือ เอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมหลงชุมพลเขตอุดมศักดิ์ "บิดาแห่งกองทัพเรือไทย" ทรงนิพนธ์ไว้

  

  อนาคตเราไมารู้ ถึงไม่รู้ก็ต้องเดินไป จะกลัวไปใย มันก็ล่วงไปตาม เวลา ไม่ตายวันนี้ก็คงไมซี้เอาวันข้างหน้า " หรือก็ทำใจให้ ฮึก เฮิมตามวิสัย ลูก ประดู่ " หนึ่งพัน ห้าร้อยไมล์ทะเลไทยมี นาวีนี เฝ้า "ฯลฯ

  

  เหมือนกล้องภาพยนต์ จับไปที่ดาดฟ้าของเรือลำหนึ่งใน ๘ ลำ มันเป็นเวลาค่ำ หลังจากทุกคนรับประทานข้าวปลาอาหารเรียบร้อยแล้ว ประมาณเวลา ๒ ทุ่ม เห็นจะได้ นายทหารเรือยุทธการท่านหนึ่งก็ออกมาที่หัวเรือ พร้อมนกหวีดเรียกพล เมื่อทุกคนเข้าแถวตามหัวเรือเรียบร้อยแล้ว ก็ประกาศด้วยเสียงอันดังและเด็ดเดี่ยวขึ้นว่า


"...พี่น้องทหารที่รักทั้งหลาย อันเป็นเพื่อนร่วมชีวิต ร่วมเป็น ร่วมตาย ทุกคน เรารับคำสั่งไปปฏิบัติการเดินหน้าวางทุนระเบิด ปิดล้อมบริเวณหน้าอ่าวฐานทัพเรือฝรั่งเศสที่ฮาเตียน โดยมีกำหนดออกเดินทาง ๒๔๐๐ คืนนี้ จะต้องถึงบริเวณ เริ่มปฏิบัติการทางยุทธวิธี ในเวลา ๒๔ ของวันที่ ๒๘มกราคม หลังจากวางทุ่นระเบิดเสร็จสิ่น ขบวนเรือตอปิโดทั้ง ๖ ลำ จะแล่นตีวงโอบอยู่ภายนอก ต่อไปจะเป็นหน้าที่ของเรือหลวงท่าจีน และ เรือหลวงแม่กลอง จะระดมยิงชายฝั่ง โดยมีเรือหลวงศรีอยุธยาที่เลียบฝั่ง เพื่อบีบให้เรือรบฝรั่งเศสในฐานกำลังที่เมืองฮาเตียนออกมาจากอ่าวเข้าสู้สนามทุ่นระเบิดที่เราวางไว้  และเรือตอร์ปิโดใหญ่จะระดมยิงเข้าซ้ำที่เดิม พอใกล้รุ่งสาง กองกำลังนาวิกโยธินซึ่งมากับเรือหลวงศรีอยุธยา จะยกพลขึ้นบก ยึดฐานทัพเรือฮาเตียนของข้าศึก การปฏิบัติภาระกิจเสี่ยงอันยากนี้ ขอให้พวกเราทุกคน จงยึดมั่น ปฏิบัติหน้าที่จะสุดความสามารถ หากตายจะขอตายด้วยกันทุกลำ เหมือนกับดอกประดู่ ที่พากันโรยไปทั้งต้น ขออำนาจสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่มีอยู่ ที่นี้ ในเรือลำนี้ พร้อมด้วยคุณพระศรีรัตนตรัย จงปกป้องคุ้มครองเราทุกคน"